Các steroid trong tiêm ngoài màng cứng có tác dụng chống viêm giúp ức chế tín hiệu đau từ các dây thần kinh cột sống bị viêm và cải thiện chức năng ở lưng dưới và/hoặc chân.
Dung dịch thuốc được tiêm trực tiếp vào khoang ngoài màng cứng. Khoang này có kích thước từ 3 đến 6 mm2 và bao gồm các dây thần kinh cột sống, màng cứng, mô liên kết, mỡ và các mạch máu.
Tác dụng Tiêm Steroid ngoài màng cứng trong việc kiểm soát viêm và giảm đau cột sống
Steroid được tiêm vào giúp kiểm soát chuỗi phản ứng viêm gây ra bởi các kích thích hóa học, cơ học và/hoặc miễn dịch trong cột sống thông qua các cơ chế sau:
- Ức chế sự giải phóng các chất hóa học từ đĩa đệm: Các chất hóa học, chẳng hạn như phospholipase A2, có thể được giải phóng từ các đĩa đệm gian đốt sống bị thoái hóa hoặc thoát vị, làm kích hoạt các sợi thần kinh và gây đau. Steroid giúp tổng hợp các chất ức chế cụ thể để ngăn chặn sự giải phóng các chất hóa học này.
- Hạn chế sản sinh các chất trung gian gây đau: Steroid có thể hạn chế việc sản xuất các chất trung gian gây đau do viêm chẳng hạn như leukotrienes và prostaglandins.
- Giảm các tín hiệu đau thần kinh tự phát: Steroid giúp ức chế cơn đau thần kinh đang diễn ra bằng cách giảm các tín hiệu thần kinh tự phát bắt nguồn từ các dây thần kinh bị viêm, kích ứng hoặc bị chèn ép.
Tác dụng của các mũi tiêm này thường là tạm thời; tiến triển trong vật lý trị liệu và phục hồi chức năng, cũng như các mũi tiêm có thể có trong tương lai để mang lại kết quả dài hạn.
Các loại Steroid được sử dụng trong tiêm Steroid ngoài màng cứng
Các steroid được sử dụng trong tiêm ngoài màng cứng khác nhau dựa trên kích thước hạt, khả năng hòa tan trong nước và khả năng tập hợp hoặc vón cục lại với nhau.
- Steroid dạng hạt (Particulate steroids): Các steroid không hòa tan trong nước hoặc steroid dạng hạt có kích thước hạt lớn. Các hạt này có thể tập hợp lại với nhau và đọng lại tại vị trí viêm hoặc chèn ép thần kinh trong một thời gian dài, mang lại hiệu quả giảm đau dài hạn Ví dụ: triamcinolone và methylprednisolone…
- Steroid không dạng hạt (Non-particulate steroids): Các steroid hòa tan trong nước hoặc không dạng hạt có kích thước hạt nhỏ hơn và không tập hợp lại với nhau. Chúng thường lưu lại trong khoang ngoài màng cứng trong thời gian ngắn hơn và được cho là có tác dụng giảm đau ngắn hạn. Ví dụ: dexamethasone…
Kết hợp Steroid và thuốc tê tại chỗ có thể tăng cường hiệu quả giảm đau
Trong khi một số chế phẩm tiêm sử dụng steroid nguyên chất, những loại khác lại pha trộn thuốc tê tại chỗ vào dung dịch steroid để tăng cường hiệu quả giảm đau. Thuốc tê tại chỗ tác động tương đối nhanh hơn steroid và giúp giảm các tín hiệu đau từ các dây thần kinh bị viêm. Lidocaine và bupivacaine là những loại thuốc tê tại chỗ thường được sử dụng trong tiêm steroid ngoài màng cứng.
Tìm hiểu các kỹ thuật tiêm Steroid ngoài màng cứng
Thông thường, 1 trong 3 kỹ thuật được sử dụng trong tiêm steroid ngoài màng cứng: qua lỗ liên hợp (transforaminal), qua khe liên bản sống (interlaminar) và qua khe xương cùng (caudal). Mỗi phương pháp làm đầy khoang ngoài màng cứng theo cách khác nhau và đưa thuốc vào một vị trí khác nhau trong khoang này. Hiệu quả của một kỹ thuật phụ thuộc vào khả năng đưa thuốc đến gần các rễ thần kinh mục tiêu.
Tiêm qua lỗ liên hợp
Phương pháp này được coi là hiệu quả nhất trong việc đưa dung dịch thuốc đến gần các rễ thần kinh bị ảnh hưởng. Nó có thể được sử dụng nếu đau thần kinh tọa gây ra bởi một số tình trạng thắt lưng nhất định, chẳng hạn như thoát vị đĩa đệm thắt lưng chèn ép dây thần kinh cột sống.
Trong phương pháp này, kim được đưa qua phía bên của ống sống vào lỗ liên hợp để tiếp cận khoang ngoài màng cứng. Để tránh làm tổn thương các mạch máu lân cận, kim được đưa qua một khoảng không gian nhỏ phía trên dây thần kinh cột sống khi nó thoát ra khỏi lỗ liên hợp thần kinh, được gọi là “tam giác an toàn”.
Tiêm qua khe liên bản sống
Trong phương pháp này, kim được đưa qua phía sau của ống sống, giữa các mỏm gai kế cận (phần xương nhô ra của đốt sống) hoặc bản sống (thành sau của đốt sống) để tiếp cận khoang ngoài màng cứng.
Tiêm qua khe xương cùng
Trong kỹ thuật này, kim được đưa từ phía dưới ống sống thông qua một lỗ mở được gọi là khe xương cùng (sacral hiatus). Độ sâu xâm nhập của kim để tiếp cận khoang ngoài màng cứng trong phương pháp này là nhiều hơn. Mặc dù phương pháp này an toàn và dễ thực hiện hơn, nhưng nó cũng ít hiệu quả hơn.
Nhìn chung, vị trí và mức độ nghiêm trọng của tình trạng viêm cột sống, kỹ thuật tiêm được sử dụng và độ gần của thuốc đối với các rễ thần kinh bị ảnh hưởng — tất cả đều góp phần vào kết quả cuối cùng của mũi tiêm. Điều quan trọng nữa là việc tiêm phải được thực hiện dưới sự hướng dẫn của chiếu dưới tăng sáng có thuốc cản quang (X-quang trực tiếp) để đảm bảo tính an toàn và chính xác.
